Một buổi tri ân thầy cô dịp 20/11 do lớp tự tổ chức chỉ cần ba thứ làm tốt: xin phép và chọn giờ không trùng lễ chung của trường, một lời mời riêng cho từng thầy cô, và một chương trình ngắn, có lời cảm ơn thật. Phần quà nên nhỏ, mang dấu ấn của lớp, không biến thành cuộc quyên góp làm phụ huynh hay bạn cùng lớp khó xử.
Người tổ chức có thể là ban cán sự một lớp đang học, ban đại diện cha mẹ học sinh, hoặc một khoá cựu học sinh về thăm trường. Mỗi kiểu có cách mời và phạm vi khác nhau. Bài này đi qua từng kiểu, kèm mẫu thiệp mời theo giọng học sinh, sinh viên, cựu học sinh, một chương trình mẫu khoảng một tiếng, và những sai lầm khiến ngày vui của thầy cô thành gánh nặng.
Ba kiểu buổi tri ân và khác biệt khi tổ chức
Xác định mình thuộc kiểu nào trước, vì người phải xin phép và cách mời khác hẳn nhau.
| Kiểu | Ai tổ chức | Xin phép ai | Mời ai, mời thế nào |
|---|---|---|---|
| Lớp đang học tổ chức tại lớp | Ban cán sự lớp cùng giáo viên chủ nhiệm | Giáo viên chủ nhiệm, ban giám hiệu nếu dùng phòng chung | Thầy cô bộ môn, mời bằng thiệp tay trao tận tay |
| Ban đại diện cha mẹ học sinh | Phụ huynh, có học sinh phụ giúp | Nhà trường, theo quy định hoạt động của ban đại diện | Giáo viên chủ nhiệm và bộ môn, giấy mời chung kèm lời mời riêng |
| Cựu học sinh về thăm trường | Ban liên lạc một khoá hoặc một lớp | Văn phòng nhà trường, hẹn lịch trước vài tuần | Thầy cô đang công tác và đã nghỉ hưu, mời qua trường và mời riêng |
| Sinh viên tri ân thầy cô khoa | Lớp trưởng, chi hội sinh viên | Văn phòng khoa | Giảng viên dạy lớp, cố vấn học tập, mời qua thư điện tử và gặp trực tiếp |
Điểm chung của cả bốn kiểu: không trùng giờ với lễ kỷ niệm chung của trường và không lấy mất giờ học. Hỏi giáo viên chủ nhiệm hoặc văn phòng lịch tuần 20/11 trước khi chốt, vì nhiều trường tổ chức lễ toàn trường đúng ngày và các lớp lùi lại một hai ngày.
Mẫu thiệp mời theo giọng học sinh, sinh viên, cựu học sinh
Thiệp mời thầy cô ngày 20/11 không cần câu chữ trau chuốt. Thầy cô đọc thiệp của học trò như đọc bài văn: điều làm thầy cô nhớ là chi tiết thật, không phải câu trích dẫn mượn được ở đâu đó.
Mẫu 1 – học sinh cấp hai, cấp ba: "Cô Hạnh ơi, lớp 9A mời cô đến dự buổi tri ân nhỏ lớp tự chuẩn bị vào tiết sinh hoạt chiều thứ Tư, ngày 18 tháng 11, ngay tại phòng học lớp mình. Lớp hứa hôm đó không ai quên mang vở bài tập Văn. Cô nhớ đến nha cô!"
Mẫu 2 – sinh viên mời giảng viên: "Kính gửi thầy. Lớp Kế toán K20 xin phép mời thầy dành ba mươi phút sau buổi học ngày 19 tháng 11 để lớp được gửi lời cảm ơn thầy, người đã dạy lớp môn Nguyên lý kế toán và luôn trả lời thư của sinh viên trong ngày. Lớp mong được gặp thầy."
Mẫu 3 – cựu học sinh về thăm trường: "Kính gửi các thầy cô từng dạy khoá 2006 – 2009. Mười lăm năm sau ngày ra trường, chúng em xin phép về thăm trường sáng Chủ nhật 22 tháng 11, ngồi lại với các thầy cô một buổi trà ở thư viện. Chúng em không có chương trình gì to tát, chỉ muốn được ngồi nghe thầy cô kể chuyện trường bây giờ." Câu cuối giảm áp lực cho thầy cô: không phải phát biểu, không phải lễ nghi.
Chương trình mẫu khoảng một tiếng cho lớp đang học
Khung dưới đây hợp với một tiết sinh hoạt hoặc một buổi chiều sau giờ học. Phân công người phụ trách từng phần từ một tuần trước.
- Đón thầy cô (5 phút). Hai bạn đứng cửa đón, đưa thầy cô vào chỗ ngồi đã chuẩn bị ở đầu lớp, có hoa nhỏ trên bàn.
- Lời mở đầu của lớp trưởng (3 phút). Ngắn gọn, nói lý do lớp mời, giới thiệu thầy cô có mặt.
- Phần kỷ niệm (10–15 phút). Một đoạn ảnh lớp chụp trong năm, vài bạn kể một kỷ niệm với từng thầy cô. Không cần dài, cần thật.
- Tiết mục văn nghệ (10–15 phút). Hai ba tiết mục do lớp tự tập: một bài hát, một bài thơ tự viết, một tiết mục vui. Không ép bạn nào phải lên.
- Lời cảm ơn và tặng hoa (10 phút). Đại diện lớp đọc lời cảm ơn, tặng hoa và thiệp cho từng thầy cô.
- Mời thầy cô nói vài lời (tuỳ thầy cô). Báo trước khi mời để thầy cô chuẩn bị, thầy cô ngại thì bỏ qua.
- Chụp ảnh và dọn lớp (10 phút). Ảnh cả lớp cùng thầy cô, rồi các nhóm nhỏ. Dọn sạch lớp trước khi về, việc này thầy cô nhớ lâu không kém tiết mục nào.
Với buổi của cựu học sinh, bỏ phần văn nghệ dàn dựng, thay bằng một buổi trà, đi một vòng quanh trường và bữa trưa đơn giản. Thầy cô gặp lại học trò đã trưởng thành chủ yếu muốn trò chuyện.
Chia việc theo tổ, bắt đầu từ hai tuần trước
Một buổi tri ân do vài bạn ôm hết thường đến ngày cuối là mệt và cáu. Chia theo tổ có sẵn của lớp giúp ai cũng có phần và không ai quá tải. Lịch dưới đây là ví dụ cho một lớp khoảng ba mươi lăm học sinh.
| Nhóm | Việc | Hạn xong |
|---|---|---|
| Ban cán sự | Hỏi giáo viên chủ nhiệm, chốt ngày giờ, viết và trao thiệp mời thầy cô | Trước buổi tri ân mười ngày |
| Tổ một | Gom thiệp viết tay của cả lớp, mua hoa, chuẩn bị bàn ghế đón thầy cô | Trước hai ngày |
| Tổ hai | Tập tiết mục văn nghệ, hẹn tập ngoài giờ học | Tập xong trước ba ngày |
| Tổ ba | Chọn ảnh lớp trong năm, làm đoạn chiếu ngắn, kiểm máy chiếu của phòng | Trước hai ngày |
| Tổ bốn | Trang trí lớp bằng đồ tự làm, dọn dẹp sau buổi | Trang trí trước một buổi |
| Hai bạn được chọn | Viết và tập đọc lời cảm ơn, đọc thử cho cả lớp nghe | Trước ba ngày |
Lời cảm ơn nên được cả lớp nghe thử trước, vì đó là lời của cả lớp chứ không riêng hai bạn viết. Nhiều chi tiết hay nhất thường do các bạn khác góp thêm khi nghe bản nháp: một kỷ niệm ai cũng quên, một câu thầy cô hay nói. Ban cán sự cũng nên ghi lại danh sách việc này sau buổi tri ân để năm sau lớp, hoặc lớp khoá dưới, dùng lại mà không phải nghĩ từ đầu.
Lời cảm ơn: ngắn, cụ thể, không sáo
Lời cảm ơn hỏng nhất là lời đọc lên nghe như ai cũng viết được: "công lao như biển trời", "người lái đò thầm lặng". Những câu ấy không sai, nhưng thầy cô đã nghe hàng trăm lần. Lời cảm ơn được nhớ là lời có một việc thầy cô đã làm và một điều nó thay đổi ở học trò.
Mẫu học sinh: "Thưa cô, đầu năm lớp mình có ba bạn sợ môn Toán tới mức không dám giơ tay. Cô đã cho cả lớp làm bài theo nhóm và luôn gọi nhóm có các bạn ấy trước. Tuần trước, ba bạn ấy đã tự lên bảng. Lớp muốn cảm ơn cô vì điều đó."
Mẫu sinh viên: "Thưa thầy, có lẽ thầy không nhớ, nhưng hồi năm nhất lớp em nộp bài trễ cả loạt, thầy không trừ điểm mà ở lại giảng thêm cách chia thời gian. Từ đó lớp em không còn ai trễ hạn. Hôm nay lớp xin cảm ơn thầy."
Mẫu cựu học sinh: "Mười lăm năm trước chúng em là lớp nghịch nhất khối. Hôm nay trong lớp có ba người làm giáo viên. Chúng em nghĩ đó là câu trả lời rõ nhất cho những gì thầy cô đã làm." Đọc chậm, đứng yên, không cần nhạc nền.
Quà tri ân: nhỏ, có dấu ấn của lớp
Quà dịp 20/11 dễ thành áp lực cho phụ huynh và chính học sinh. Nhiều trường cũng có hướng dẫn về việc nhận quà, hãy hỏi giáo viên chủ nhiệm trước. Những lựa chọn dưới đây ít gây khó xử.
- Thiệp viết tay của từng bạn, gom vào một hộp hoặc một cuốn sổ. Không tốn tiền, là món thầy cô giữ lâu nhất.
- Hoa do quỹ lớp mua, mỗi thầy cô một bó vừa phải, giống nhau giữa các thầy cô.
- Ảnh tập thể lớp in đẹp, đóng khung nhỏ, phía sau có chữ ký của cả lớp.
- Món tự làm: một cuốn sổ ảnh, một bức tranh cả lớp cùng vẽ, một đoạn phim ngắn quay lời chúc của từng bạn.
- Với cựu học sinh: đóng góp sách cho thư viện trường hay một suất học bổng nhỏ mang tên khoá, sau khi hỏi nhà trường.
Quỹ quà nên thu tự nguyện, mức nhỏ, không công khai ai góp bao nhiêu. Phụ huynh nào hỏi, ban đại diện trả lời rõ tiền dùng vào việc gì. Phong bì tiền cho giáo viên đang dạy lớp mình dễ đặt thầy cô vào thế khó, nhiều lớp đã bỏ hẳn hình thức này.
Những sai lầm khiến ngày tri ân thành gánh nặng
Quyên góp ép buộc. Nhắn trong nhóm phụ huynh "mỗi bạn góp 200 nghìn mua quà cô" kèm danh sách ai đã nộp. Gia đình khó khăn ngại, học sinh bị nhìn. Thay bằng góp tự nguyện, không công khai danh sách.
Lấy giờ học. Tập văn nghệ trong giờ học, tổ chức chiếm cả tiết của môn khác. Thầy cô bộ môn bị mất giờ, đúng ngày tri ân thầy cô.
Chỉ nhớ giáo viên chủ nhiệm. Thầy cô bộ môn, cô thư viện, chú bảo vệ, cô cấp dưỡng cũng là người chăm lo cho lớp. Một bông hoa và lời cảm ơn cho họ được nhớ rất lâu.
Làm rầm rộ, đăng lên mạng. Quay phim từng món quà, đăng ảnh phong bì. Những thứ này không giúp gì thầy cô, chỉ tạo so sánh giữa các lớp.
Để vài bạn làm hết. Ban cán sự ôm việc, phần còn lại chỉ đến dự. Chia việc theo tổ để ai cũng có phần, buổi tri ân mới là của cả lớp.
Câu hỏi thường gặp
Có nên gửi thiệp mời thầy cô qua tin nhắn không?
Với lớp đang học, nên trao tận tay vì ngày nào cũng gặp. Với sinh viên mời giảng viên hoặc cựu học sinh mời thầy cô đã nghỉ hưu, có thể nhắn trước để hỏi lịch, rồi mời lại trực tiếp hoặc gửi thiệp giấy.
Buổi tri ân nên tổ chức đúng ngày 20/11 hay trước đó?
Thường các lớp tổ chức trước hoặc sau một hai ngày để không trùng lễ chung của trường, và để thầy cô không phải chạy qua nhiều lớp trong một buổi. Hỏi giáo viên chủ nhiệm trước khi chọn ngày.
Lớp không có quỹ thì có tổ chức được không?
Được. Thiệp viết tay, một tiết mục tự tập, lời cảm ơn thật và một tấm ảnh tập thể là đủ một buổi tri ân ấm áp. Tiền không làm nên ý nghĩa của buổi gặp.
Mời thầy cô đã chuyển trường về dự có được không?
Được, nhưng nên hỏi lịch sớm vì dịp này thầy cô cũng bận ở trường mới. Nếu thầy cô không về được, lớp có thể gửi thiệp và một đoạn phim ngắn lời chúc của cả lớp.
Phụ huynh có nên dự buổi tri ân của lớp?
Tuỳ lớp. Với học sinh nhỏ, có thể mời một vài phụ huynh trong ban đại diện. Với học sinh lớn và sinh viên, để lớp tự làm thường tự nhiên hơn và giúp học sinh tự tin hơn.